Hoe lang is mond-, hand- en voetziekte besmettelijk?
Een paar rode plekjes rond de mond, blaasjes op de handen en ineens ook pijnlijke plekjes in de mond. Mond-, hand- en voetziekte komt vooral bij jonge kinderen regelmatig voor en kan zich op een opvang of basisschool razendsnel verspreiden.
Maar wanneer is een kind eigenlijk nog besmettelijk? En moet je je kind thuishouden zolang de blaasjes zichtbaar zijn?
Hoe lang is mond-, hand- en voetziekte besmettelijk?
Mond-, hand- en voetziekte wordt veroorzaakt door een virus, meestal een enterovirus. Het virus verspreidt zich gemakkelijk via vocht uit blaasjes, maar ook via speeksel, neus- en keelvocht en ontlasting.
Een kind is vooral in de eerste week van de ziekte besmettelijk. Dat is ook de periode waarin de meeste klachten ontstaan, zoals koorts, keelpijn, pijnlijke blaasjes in de mond en huiduitslag op de handen en voeten.
Maar daarmee is het virus nog niet volledig verdwenen.
Je kind kan het virus nog weken verspreiden
Een opvallend onderdeel van mond-, hand- en voetziekte is dat het virus nadat de klachten zijn verdwenen nog een tijd in de ontlasting aanwezig kan blijven.
Daardoor kan een kind ook nadat het zich alweer helemaal beter voelt het virus nog verspreiden. Goede handhygiëne is daarom extra belangrijk, vooral na een toiletbezoek of het verschonen van een luier.
Dat betekent overigens niet dat een kind wekenlang thuis moet blijven.
Mag je kind met mond-, hand- en voetziekte naar school?
In het algemeen hoeft een kind met mond-, hand- en voetziekte niet automatisch thuis te blijven totdat alle vlekjes en blaasjes verdwenen zijn.
Als je kind zich goed genoeg voelt om naar school of de kinderopvang te gaan, kan dat meestal gewoon. Een kind dat koorts heeft of zich duidelijk ziek voelt, kan natuurlijk beter thuisblijven.
Het kan dus voorkomen dat een kind nog enkele plekjes op de handen of voeten heeft, maar alweer naar school of de opvang gaat.
Dat voelt voor veel ouders misschien vreemd. Je ziet immers nog steeds de blaasjes en vlekjes. Maar het volledig wachten totdat ieder plekje verdwenen is, voorkomt de verspreiding van het virus niet.
Wanneer is mond-, hand- en voetziekte het meest besmettelijk?
De grootste kans op besmetting is rond het begin van de ziekte en gedurende de eerste dagen.
Dat is precies het lastige aan mond-, hand- en voetziekte: een kind kan het virus al verspreiden voordat ouders goed doorhebben wat er aan de hand is.
Het begint bijvoorbeeld met een beetje koorts of keelpijn. Pas later verschijnen de typische blaasjes in de mond en op de handen en voeten.
Tegen de tijd dat je de kenmerkende uitslag ziet, kan het virus dus al zijn overgedragen aan andere kinderen.
Hoe voorkom je dat andere gezinsleden besmet raken?
Helemaal voorkomen is lastig, zeker wanneer je meerdere jonge kinderen hebt. Toch kun je de kans op verspreiding verkleinen.
Was regelmatig je handen met water en zeep, vooral:
- na het verschonen van een luier;
- na een toiletbezoek;
- voordat je eten klaarmaakt;
- voordat je gaat eten;
- na het schoonmaken van snot, speeksel of wondvocht.
Probeer daarnaast te voorkomen dat kinderen bekers, bestek of eten met elkaar delen.
Ook speelgoed en oppervlakken die veel worden aangeraakt, kun je regelmatig schoonmaken.
Kunnen volwassenen het ook krijgen?
Ja. Ook volwassenen kunnen mond-, hand- en voetziekte krijgen. Bij volwassenen verloopt de infectie soms zonder duidelijke klachten, maar er kunnen ook koorts, keelpijn, blaasjes en huiduitslag ontstaan.
Wanneer een kind ziek is, is het daarom verstandig om extra aandacht te besteden aan handhygiëne binnen het hele gezin.
Wanneer moet je met je kind naar de huisarts?
Mond-, hand- en voetziekte verloopt meestal vanzelf en de klachten verdwijnen doorgaans binnen enkele dagen tot ongeveer een week.
Toch is het verstandig om contact op te nemen met de huisarts als je je zorgen maakt over je kind, bijvoorbeeld wanneer je kind erg ziek oogt, nauwelijks drinkt of tekenen van uitdroging vertoont.
Ook wanneer de klachten opvallend ernstig zijn of niet lijken te verbeteren, is medisch advies verstandig.
Het belangrijkste om te onthouden
Mond-, hand- en voetziekte is vooral tijdens de eerste week besmettelijk. Het virus kan daarna nog langere tijd via de ontlasting worden uitgescheiden. Daarom blijft goede handhygiëne belangrijk, ook wanneer je kind alweer helemaal is opgeknapt.
En misschien wel het belangrijkste voor ouders: je hoeft niet te wachten totdat ieder blaasje en ieder rood plekje verdwenen is voordat je kind weer naar school of de kinderopvang kan, zolang je kind zich weer goed genoeg voelt.
Dat maakt mond-, hand- en voetziekte soms verwarrend: de huid kan er nog ziek uitzien, terwijl de periode waarin het kind het meest besmettelijk is al grotendeels voorbij is.