De Pick Up Put Down-methode: zo proberen ouders hun baby zonder huilen te leren slapen

Je baby valt alleen in slaap wanneer je hem wiegt, tegen je aan houdt of zachtjes heen en weer loopt door de slaapkamer. Zodra je hem in zijn eigen bedje legt, gaan de ogen weer open en begint het huilen opnieuw. Voor veel ouders is het een herkenbaar probleem. Toch zijn er verschillende manieren om een baby stap voor stap te leren zelfstandig in slaap te vallen. Een methode die daarbij steeds vaker wordt genoemd, is de Pick Up Put Down-methode.

Het idee? Je laat je baby niet alleen huilen, maar pakt hem op wanneer hij overstuur raakt en legt hem daarna weer terug in bed. Zo leert hij geleidelijk zelf in slaap te vallen, met de geruststelling dat je in de buurt bent.

Wat is de Pick Up Put Down-methode?

De Pick Up Put Down-methode is een manier om baby’s te helpen zelfstandig in slaap te vallen. De methode werd bekend door de Britse verpleegkundige Tracy Hogg, die haar beschreef in haar boek Secrets of the Baby Whisperer.

Het principe is vrij eenvoudig: je legt je baby wakker in zijn bedje. Begint hij te huilen of raakt hij overstuur? Dan pak je hem op en troost je hem totdat hij weer rustig is. Zodra hij gekalmeerd is, leg je hem opnieuw in zijn bedje.

Het verschil met sommige andere slaapmethodes is dat je je baby niet langdurig laat huilen zonder te reageren. Je biedt steeds opnieuw troost en lichamelijk contact, maar probeert tegelijkertijd te voorkomen dat hij uitsluitend in je armen in slaap valt.

Het uiteindelijke doel is dat je baby leert om zelf de overgang van wakker zijn naar slapen te maken.

Zo pas je de Pick Up Put Down-methode stap voor stap toe

Wie deze slaapmethode wil proberen, kan het beste beginnen met een vaste avondroutine. Baby’s hebben baat bij herkenbaarheid en rust voordat ze gaan slapen.

Zo kun je de methode toepassen:

1. Begin met een vast slaapritueel

Zorg voor een rustig moment voordat je baby naar bed gaat. Denk aan een schone luier, een voeding, een slaapzak en een zacht liedje. Dim de verlichting en probeer drukke prikkels te vermijden. Door iedere avond ongeveer dezelfde volgorde aan te houden, leert je baby de signalen herkennen die bij bedtijd horen.

2. Leg je baby wakker in bed

Leg je baby in zijn eigen bedje wanneer hij slaperig is, maar nog wakker. Het idee is dat hij leert om in zijn eigen slaapomgeving in slaap te vallen, in plaats van pas wanneer hij al in je armen ligt te slapen.

3. Pak je baby op wanneer hij overstuur raakt

Begint je baby te huilen? Geef hem dan eerst even de gelegenheid om te laten zien of hij zichzelf kan kalmeren. Sommige baby’s maken geluidjes of protesteren kort voordat ze in slaap vallen. Loopt het huilen op en raakt hij overstuur, pak hem dan voorzichtig op.

Houd hem tegen je aan, wieg hem eventueel zachtjes en praat rustig tegen hem. Wacht tot hij weer ontspannen is.

4. Leg hem opnieuw in zijn bedje

Zodra je baby rustig is, leg je hem weer terug in zijn bedje. Probeer dit te doen voordat hij helemaal in slaap valt. Zo krijgt hij de kans om zelf verder in slaap te vallen.

5. Herhaal de stappen zo vaak als nodig

Begint je baby opnieuw te huilen? Dan herhaal je het proces. Je pakt hem op, troost hem en legt hem weer terug zodra hij rustig is.

Soms moet je dit meerdere keren achter elkaar doen. Het kan dus even duren voordat je baby daadwerkelijk slaapt. Juist daarom vraagt deze methode behoorlijk wat geduld en consequent handelen.

Vanaf welke leeftijd kun je deze slaapmethode proberen?

De Pick Up Put Down-methode wordt doorgaans gebruikt bij baby’s die al wat ouder zijn en toe zijn aan het oefenen met zelfstandig inslapen.

In de eerste maanden hebben baby’s nog veel hulp nodig bij het reguleren van hun slaap. Hun slaapritme is nog volop in ontwikkeling en nachtelijk wakker worden om te drinken is heel normaal.

Veel deskundigen adviseren om niet vóór de leeftijd van vier maanden met formele slaaptraining te beginnen. Ook daarna is het belangrijk om te kijken naar de ontwikkeling, behoeften en gezondheid van je baby. Bij twijfel kun je overleggen met het consultatiebureau of je huisarts.

Voor jongere baby’s kun je wel gebruikmaken van rustige, responsieve manieren van troosten. Denk aan zacht praten, wiegen, vasthouden en je baby rustig terugleggen wanneer hij ontspannen is.

Werkt de Pick Up Put Down-methode echt?

Dat verschilt per baby. Sommige ouders vinden het prettig dat ze hun kindje steeds kunnen troosten en niet het gevoel hebben dat ze hem aan zijn lot overlaten. Andere ouders merken juist dat het vele oppakken en terugleggen hun baby onrustiger maakt.

Volgens kinderarts Noah Schwartz van de Cleveland Clinic vraagt deze methode vooral veel geduld. Het kan namelijk gebeuren dat een baby direct weer begint te huilen zodra hij terug in zijn bedje ligt. Ouders moeten dan opnieuw beginnen.

Het is bovendien belangrijk om realistische verwachtingen te hebben. Hoewel de methode vaak wordt omschreven als een zachte manier van slaaptraining, is het geen garantie dat je baby helemaal niet zal huilen. Ook is er minder specifiek wetenschappelijk onderzoek naar deze methode dan naar sommige andere vormen van slaaptraining.

Het kan dus zijn dat de methode goed bij jullie gezin past, maar ook dat je na een tijdje merkt dat een andere aanpak beter werkt.

Wat als je baby blijft huilen?

Een belangrijk uitgangspunt van de Pick Up Put Down-methode is dat je blijft kijken naar de signalen van je baby. Niet ieder huiltje betekent dat je hem onmiddellijk moet oppakken, maar aanhoudend of intens huilen verdient altijd aandacht.

Controleer daarom eerst of je baby geen honger heeft, een schone luier nodig heeft of last heeft van bijvoorbeeld krampjes, reflux of ziekte. Ook vermoeidheid en overprikkeling kunnen ervoor zorgen dat een baby moeilijk in slaap valt.

Lukt het niet om je baby rustig te krijgen? Dan hoef je niet koste wat kost aan de methode vast te houden. Troost je kindje en probeer het eventueel op een ander moment opnieuw.

Het is ook belangrijk om de slaapveiligheid in de gaten te houden. Leg je baby voor iedere slaap op zijn rug in een eigen, leeg bedje met een stevig, vlak matras. Laat hem de eerste zes maanden bij voorkeur in dezelfde kamer slapen als de ouders.

Is deze methode geschikt voor ieder gezin?

Nee, en dat hoeft ook niet. De ene baby heeft veel behoefte aan lichamelijk contact, terwijl een andere baby juist onrustig wordt van het steeds oppakken en terugleggen.

Ook voor ouders kan de methode behoorlijk intensief zijn. Zeker wanneer je baby meerdere keren achter elkaar begint te huilen, kan het vermoeiend worden om dezelfde stappen te blijven herhalen.

Het belangrijkste is dat je een aanpak kiest die past bij de behoeften van je kindje en waarbij je je als ouder prettig voelt. De Pick Up Put Down-methode kan een manier zijn om je baby geleidelijk te laten wennen aan zelfstandig inslapen, zonder hem langdurig alleen te laten huilen. Maar uiteindelijk bestaat er geen slaapmethode die voor iedere baby werkt.